Odwiedź nas na Facebook!
POGONA.PL TV

ARTYKUŁY / Zdrowie i anatomia / Zachowania

Agamy brodate należą do gadów ciekawskich, towarzyskich, ufnych, polecanych zarówno dla początkujących, jak i zaawansowanych terrarystów. Interesujące, a w niektórych momentach zabawne zachowania stadne, spowodowały iż zyskały sobie sympatię hodowców w wielu krajach. Przy terrarium tych jaszczurek można spędzać długie godziny na obserwacjach, w szczególności jeżeli posiada się większą ilość osobników. 



Decydując się na zakup agamy brodatej, należy pamiętać o tym, iż są to zwierzęta stadne. Posiadanie większej ilości osobników wpływa korzystnie na samopoczucie, aktywność naszych podopiecznych, ponadto daje hodowcy o wiele więcej przyjemności z obserwacji pupili, stwarza możliwość doczekania się potomstwa. 



Na szczególną uwagę zasługuje zaufanie agam brodatych wobec ludzi, szybkie przyzwyczajanie się do obecności człowieka. Oswojone osobniki nie boją się brania na ręce, dotyku, praktycznie nie obserwuje się przejawów agresji wobec opiekuna (jedynymi przypadkami, odstępstwa od tej zasady, z którymi się spotkaliśmy była sytuacja, gdy agama była zraniona i dotyk właściciela sprawił jej ból, w przypadku przytrzymywania zwierzaka u weterynarza podczas robienia zastrzyku, bądź u przestraszonych młodych, nieoswojonych osobników). 



Każdy hodowca agam brodatych powinien pamiętać, iż nie wszystkie gadziny mogą godzić się na branie na ręce, czy inny bliższy kontakt z opiekunem. Wszystko zależy od cech indywidualnych danego osobnika, co należy zawsze uwzględnić. 



Na sposób zachowania naszych podopiecznych również znaczny wpływ ma pora dnia, czy temperatura w terrarium. Po przebudzeniu agamy są mało aktywne, z reguły przybierają ciemne barwy. Sytuacja zmienia się po wygrzaniu się ich pod promiennikiem (brodacze mogą spędzać w ten sposób długie godziny). Zwierzaki nabierają wówczas kolorów, a bardziej oswojone osobniki, przyzwyczajone do spacerów poza swoim "domem", zaczynają domagać się wypuszczenia z terrarium (pamiętajmy, że zawsze musi to odbywać się pod czujnym okiem opiekuna, w odpowiednio zabezpieczonym, posprzątanym pokoju - ruchliwa, ciekawska agama będzie bowiem próbowała zjeść wszystko to co jej wejdzie do pyska i wejść w każdy, najmniejszy zakamarek). 



Charakterystyczne zachowania agam brodatych:

 

»Waving - jest to jeden ze sposobów komunikowania się agam brodatych, polegający na zataczaniu łapkami szerokich kół w powietrzu. Nie do końca wiadomo co tak naprawdę waving oznacza, jednak z naszych obserwacji wynika, że zachowanie to można zaobserwować przykładowo u osobników podporządkowanych innym członkom stada, w przypadku pojawienia się nowej agamy w pobliżu, czy też gdy agamka widzi w szybie swoje odbicie. 


*U samców zdecydowane kiwanie głową z góry na dół można zaobserwować, gdy inny osobnik tej samej płci wejdzie na jego terytorium, podczas walk, czy też w stosunku do samicy podczas godów


*U samic silne kiwanie głową występuje najczęściej w podczas walk z innymi osobnikami.


»Kiwanie głową - Zachowanie to jest charakterystyczne dla dominujących osobników. Szybkie ruchy głową stanowią jeden z elementów komunikacji pomiędzy osobnikami. 



»"Nadymanie" oczu - To typowe zachowanie jest jednym z objawów zbliżającej się wylinki. Agamy często ocierają się o elementy wystroju w celu usunięcia resztek starego naskórka jednak lokalizacja oczu pod wystającym łukiem brwiowym znacznie utrudnia pozbycie się wylinki z okolic powiek i w związku z tym często nadymają oczy aby poluźnić i rozprężyć naskórek. 



»Robienie "pompek" - Takie czynności można zaobserwować u osobników obojga płci. 

 

*U samców zachowanie takie można zauważyć przy podejmowaniu prób zdominowania innego osobnika, czy też gdy chcą podjąć walkę z konkurentem (wówczas w ten sposób pokazują swoją siłę), bądź w trakcie toczącego się starcia.

*U samic robienie „pompek” można zaobserwować podczas starcia z innymi osobnikami, bądź też jako oznakę, iż dojrzała płciowo agama jest gotowa do rozrodu (zachowanie skierowane do samca).


»Otwieranie pyska - Zachowanie bardzo często występujące u agam brodatych - w ten sposób jaszczurki się chłodzą, regulują swoją temperaturę ciała. Niekiedy, gdy agama ciężko oddycha, otwiera pysk praktycznie cały czas, może ono oznaczać infekcję dróg oddechowych (należy wówczas skonsultować się z weterynarzem), bądź zbyt wysoką temperaturę pod promiennikiem. 



»Gryzienie w kark - Zachowanie charakterystyczne dla samców prowadzące do kopulacji. Niekiedy może ono spowodować drobne rany u samic, które zazwyczaj nie są groźne (wystarczy ich odkażenie). 



»Syczenie - Zachowanie charakterystyczne dla nieoswojonych, przestraszonych osobników. Zazwyczaj towarzyszy temu rozłożenie brody i przybranie ciemnych barw. Należy unikać wówczas przymusowego brania jaszczurki na ręce, gdyż może się to zakończyć bolesnym ugryzieniem. 



»Gryzienie się po ogonach, uderzanie się ogonami - Zachowanie charakterystyczne zarówno dla samic, jak i samców będące demonstracją siły. Niekiedy może prowadzić do poważniejszego starcia - wówczas należy niezwłocznie rozdzielić agamy. 



»Przybieranie ciemnych barw - Jest to sposób zachowania bardzo często występujący u agam brodatych. U nowo zakupionych osobników zazwyczaj oznacza on stres związany z aklimatyzacją. Ponadto ciemne kolory mogą wskazywać na: obecność pasożytów, chorobę, ból, zbyt niską temperaturę w terrarium. Praktycznie jest to jeden z pierwszych sygnałów dla właścicieli agam, że naszemu podopiecznemu coś przeszkadza, bądź zaczyna dziać się z nim coś złego (ciemne barwy, połączone z apatią i odmową przyjmowania pokarmu). 



»Spanie agam w dziwnych pozycjach - Zachowanie to nie powinno budzić obaw wśród właścicieli brodaczy- agamom (szczególnie maluchom i podrostkom) zdarza się spać w dziwnych, zabawnych pozycjach.


UWAGI KOŃCOWE:
 


*Każdy hodowca powinien pamiętać, że przedłużające się, niepokojące zachowania jaszczurek, takie jak odmowa przyjmowania pokarmu, brak aktywności, ciemne barwy, są pierwszą oznaką konieczności udania się do weterynarza

 

*Zdominowanie jednego członka stada, objawiające się stałym podgryzaniem, okaleczaniem przez inne agamy, czy odmową przyjmowania pokarmu powinno skłonić nas do przeniesienia go do odrębnego zbiornika